نظام مالی دانمارک: بانکمحور یا بازارمحور؟
با دادهی بانک جهانی، صندوق بینالمللی پول، OECD و بانک مرکزی دانمارک، یک پرسش کلاسیک را کمی میکنیم.
پرسش و معیار
اقتصاد مالی، نظامها را در دو قطب طبقهبندی میکند: بانکمحور که تأمین مالی از واسطههای سپردهمحور میگذرد و بازارمحور که بر بورس و اوراق تکیه دارد. برای دانمارک، این پرسش را با شاخصهای کمی سنجیدم: اعتبار داخلی به بخش خصوصی نسبت به تولید ناخالص، ارزش معاملات سهام، اوراق بدهی در گردش و اندازهی صندوقهای سرمایهگذاری.
یافتهها
دادهها تصویر روشنی دادند: دانمارک در هر دو بعد قوی است، اما وزن نسبی با هم رقابت میکند. سیستم بانکی بزرگ و متمرکز است؛ همزمان، بازار اوراق رهنی و صندوقهای بازنشستگی، بخش بازار را از بانک مستقل کرده است. نتیجه، نظامی «مکمل» است: بانکها برای تأمین مالی روزمره، بازارها برای بلندمدت.
نکتهی آموزنده برای بازارهای نوظهور، طراحی بازار اوراق رهنی دانمارک است: استانداردسازی، شفافیت و پوشش ریسک، همان سه چیزی که عمق بازار را میسازد و تکرارپذیری سیاست را ممکن میکند.
نکات کلیدی
- دانمارک نظامی مکمل دارد: بانک برای جریان روزمره، بازار برای بلندمدت.
- بازار اوراق رهنی، ستون استقلال بازار از بانک است.
- طبقهبندیها را باید با شاخص کمی سنجید، نه با برچسب.